Matematik Öğretmen Adaylarının Öğretim Programı ve Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Kavramlarına Yönelik Algılarının İncelenmesi
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18158551Anahtar Kelimeler:
öğretim programı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, Metafor analizi, Olgubilim, Nitel araştırmaÖzet
Bu araştırma, ilköğretim matematik öğretmeni adaylarının genel anlamda öğretim programı ile Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretim Programı kavramlarına ilişkin algılarını metaforlar aracılığıyla ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışma grubunu, 2024-2025 akademik yılı bahar dönemi Kocaeli Üniversitesi’nde lisans ve lisansüstü düzeyde öğrenim gören 101 ilköğretim matematik öğretmen adayı oluşturmaktadır. Nitel araştırma desenlerinden olgubilim (fenomenoloji) yöntemiyle çalışılmıştır. Katılımcılara “Öğretim programı … gibidir, çünkü…” ve “Maarif Modeli Öğretim Programı … gibidir, çünkü …” şeklinde iki açık uçlu soru yöneltilmiştir. Elde edilen yanıtlar içerik analizi yöntemiyle incelenmiş, öğretim programına ilişkin 56, Maarif Modeli’ ne ilişkin ise 65 farklı metafor tespit edilmiştir. Metaforlar sırasıyla
8 ve 9 kategori altında sınıflandırılmıştır. Bu çalışmanın önemi gelecekte öğretmenlik mesleğini yerine getirecek olan öğretmen adaylarının, öğretim programı ile Türkiye yüzyılı maarif modeli öğretim programı kavramlarına yönelik algılarına bakılarak genel anlamıyla öğretim programı hakkında öğretmen adayları için farkındalık oluşturabilecek seminer, atölye vb. çalışmalar için ışık tutmaktır.
Referanslar
Akpınar, B., & Köksalan, B. (2024). Eğitimde maarif ve müfredat yenileme ihtiyacı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli üzerinden teorik bir analiz. Journal of History School, 17(LXVIII), 27–48.
Akpınar, B., Şen, Z., & Kılıç, D. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin program geliştirme boyutu üzerine bir inceleme. Eğitimde Kuram ve Uygulama Dergisi, 20(3), 55–78.
Arslan, A. (2025). TYMM hayat bilgisi dersi öğretim programının birinci sınıf öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. The Journal of Academic Social Science, 1c3(1c2), 202–220.
Arslankara, F., & Arslankara, E. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin felsefi temelleri üzerine bir değerlendirme. Eğitim ve Toplum Araştırmaları Dergisi, 5(2), 112–130.
Banaz, A. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ne ilişkin öğretmen görüşleri: Nitel bir analiz. Milli Eğitim Dergisi, 53(240), 315–337.
Baz, F. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ne yönelik öğretmen görüşlerinin değerlendirilmesi. Uluslararası Eğitimde Yenilik Dergisi, 10(2), 98–116.
Berk, Ş., & Özer, B. (2024). “Türkiye Yüzyılı” Maarif Modeli (TYMM) öğretim programlarına ilişkin nitel bir değerlendirme. Tarih Okulu Dergisi, 17(73), 3241–3256. https://doi.org/10.29228/joh.78177
Creswell, J. W. (2007). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches. Sage Publications.
Demirel, Ö. (2015). Öğretim ilke ve yöntemleri: Öğretme sanatı (23. baskı). Pegem Akademi Yayıncılık.
Demirel, Ö. (2017). Eğitimde program geliştirme: Kuramdan uygulamaya. Pegem Akademi.
Demirel, Ö. (2018). Eğitimde program geliştirme: Kuramdan uygulamaya (27. baskı). Pegem Akademi.
Duyul, S., Duyul, Y., Kesman, M., & Kesman, M. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli konusunda öğretmen görüşleri. Ulusal Eğitim Dergisi, 5(3), 20262. https://uleder.com/index.php/ uleder/article/view/562
Efe, M. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli üzerine genel bir değerlendirme. Eğitimde Yeni Ufuklar Dergisi, 4(1), 12–29.
Erdoğan, İ. (2020). Eğitimde büyük dönüşüm süreci. Pegem Akademi Yayıncılık.
Ergüney, B., & Tepe, M. (2023). Eğitimde metafor analizi yaklaşımı üzerine kuramsal bir çözümleme. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 9(2), 134–150.
Güneş, İ., Dursun, F., & Alcı, B. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ortaokul matematik dersi öğretim programında ölçme ve değerlendirme yaklaşımının analizi. İstanbul Eğitim Dergisi, (2), 132–159. https://doi.org/10.71270/istanbulegitim.istj.1648231
Kangal, A., & Kansu, M. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin öğretmen görüşleri açısından değerlendirilmesi. Eğitimde Güncel Yaklaşımlar Dergisi, 7(1), 45–67.
Karataş, F. (2024). Öğretmen adaylarının gözüyle Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM): Değerlendirme raporlarının tematik analizi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 15(2), 1068–1087.
Karataş, İ. H. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli hakkında. Alanyazın, 5(1), 6–11.
Kaş, B., & Köktürk, Ş. (2021). Akademik çeviri programları kapsamında eğitim, öğretim, eğitim programı ve öğretim programı kavramlarının değerlendirilmesi. Toplum ve Kültür Araştırmaları Dergisi, (8).
Küçük, R., & Kurt, H. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli hakkında okul yöneticilerinin görüşleri. Eğitim ve Yönetim Dergisi, 8(2), 89–108.
Kuzu, O., Göçer, V., & Akçay, A. O. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında ilkokul matematik dersi öğretim programının incelenmesi. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 41, 640–667.
Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. Sage Publications.
Milli Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2023). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programları tanıtım kitabı. Ankara: T.C. Millî Eğitim Bakanlığı.
Ornstein, A. C., & Hunkins, F. P. (2018). Curriculum: Foundations, principles, and issues (7th ed.). Pearson.
Saban, A. (2019). Eğitimde yeni yönelimler ve öğretmen rolleri. Nobel Yayıncılık.
Taş, Ş., Şentürk, Ş., & Şiraz, F. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) okul öncesi eğitim programının, program ögeleri açısından incelenmesi. Uluslararası Eğitimde Nitel Araştırmalarda Mükemmellik Arayışı Dergisi, 3(2), 85–99.
Tuna, C. (2025). Türk eğitim sistemi. In C. Tuncay (Ed.), Eğitim felsefesi (ss. 115–134). Akademisyen Yayıncılık.
Uludağ Kırçıl, R., & Uluçınar Sağır, Ş. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin sınıf içi yansımaları: Öğretmen görüşleri. Erciyes Journal of Education, 9(1), 24–46. https://doi.org/10.32433/eje.1673094
Ülçay, N. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin temel ilkeleri üzerine bir inceleme. Eğitim Araştırmaları Dergisi, 15(1), 75–92.
Yıldırım, A. (2020). Öğretmen algılarının öğretim programlarına etkisi: Kuramsal ve uygulamalı bir bakış. Eğitim Bilimleri Dergisi, 45(2), 213–230.
Yıldırım, Y., & Çalışkan, A. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin 21. yüzyıl insan profili açısından değerlendirilmesi. Elektronik Eğitim Bilimleri Dergisi, 13(26), 204–220.
Yılmaz, T. Y., Kesici, B., Türkoğlu, H., Halat, M., & Durğun, H. (2025). Matematik öğretmenlerinin Maarif Modeli ortaokul matematik dersi öğretim programına ilişkin metaforik algıları. Eğitim Bilim ve Araştırma Dergisi, 6(2), 240–271.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
