Giresun Kapusen Kilisesi’nin Çocuk Kütüphanesine Dönüştürülmesinde Mekânsal Adaptasyon ve Kültürel Sürdürülebilirlik
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.17795319Anahtar Kelimeler:
Giresun kapusen kilisesi, çocuk kütüphanesi, mekansal adaptasyon, kültürel sürdürülebilirlikÖzet
Bulundukların toplumun kültürel, ekonomik,siyasi ve toplumsal değerlerini gelecek kuşaklara aktaran somut miras ögesi olan tarihi yapılar zamanla asıl işlevlerini kaybetmektedirler. Kaybolma ve unutulma riski ile karşı karşıya kalan bu miras ögeleri mekânsal dönüşümler yaşayarak topluma kazandırılmakta ve kültürel sürdürülebilirliğe olanak sağlamaktadır.
Bu çalışma, tarihi Giresun Kapusen Kilisesi’nin çocuk kütüphanesine dönüştürülme sürecini derinlemesine ele alarak mekânsal, kültürel ve işlevsel dönüşüm süreçlerini kapsamlı biçimde incelemektedir. Araştırma boyunca, yapının özgün kimliğini koruma gerekliliği ile yeni işlevin pedagojik ihtiyaçlarını karşılaması arasındaki hassas denge ön planda tutulmuştur. Çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden faydalanılarak yürütülmüş ve bu çerçevede mekânın fiziksel özellikleri, kullanıcı gereksinimlerine uygun işlevsel kararlar ile dönüşüm sürecinin etkileri detaylı bir şekilde analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, dini mimari unsurların kamuya açık ve eğitsel bir bağlamda yeniden işlevlendirilmesinin, kültürel mirasın sürdürülebilirliğinde önemli bir rol oynarken çocukların çeşitlendirilmiş mekânsal deneyimlere erişimini de desteklediğini ortaya koymaktadır. Araştırma, tarihi bir yapının çocuk kütüphanesi olarak yeniden işlevlendirilmesini yalnızca mekânsal adaptasyon perspektifinden değil, aynı zamanda kültürel sürdürülebilirlik açısından da ele almakta ve bu yönüyle literatürdeki önemli bir boşluğun doldurulmasına katkı sunmaktadır. Ayrıca, tarihi yapıların çağdaş ihtiyaçlara uyarlanmasında estetik, işlevsellik ve toplumsal fayda arasında bir denge kurulabileceğini göstermesi bakımından da gelecekteki koruma ve tasarım süreçlerine bütüncül bir örnek teşkil etmektedir.
Referanslar
Bullen, P., & Love, P. (2010). The rhetoric of adaptive reuse or reality of demolition: Views from the field. Cities, 215-224.
Ahunbay, Z. (2009). Tarihi Çevrede Koruma ve Restorasyon. YEM Yayınları.
Akın Ertek, G., & Yıldırım Güneş, Ö. (2021). Arşiv Belgeleri Işığında Giresun Kapusen Kilisesi’nin İnşa Süreci Ve Mimarisi. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 483-501.
Angın, P. Z. (2024). 16. Ve 17. Yüzyıl Erzurum camilerinin kültürel sürdürülebilirlik analizleri. Yüksek Lisans Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
Burra Charter. (2013). ICOMOS. The Australia ICOMOS Charter https://burramoontaworldheritage. com.au/wp-content/uploads/2024/05/The-Burra-Charter-2013.pdf adresinden alındı
Cantacuzino, S. (1975). New Uses for Old Buildings. London: Architectural Press.
Douglas, J. (2006). Building Adaptation. Edinburg: Butterworth-Heinemann.
ICOMOS. (1964). Venedik Tüzüğü. ICOMOS https://www.icomos.org.tr/Dosyalar/ICOMOSTR_ tr0243603001536681730.pdf adresinden alındı
Kuban, D. (1998). Mimarlık Kavramları. Yem Yayınları.
Metin Parlak, T., & Çelebi Şeker, N. (2025). Kültürel Miras ve Erişilebilirlik: Çanakkale Kilitbahir Kale Müzesi. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences, 186-205.
Nasser, N. (2003). Planning for urban heritage places: Reconciling conservation, tourism, and sustainable development. Journal of Planning Literature, 467-479.
Sarısakal, B. (2002). Bir Kentin Tarihi Samsun. Samsun Valiliği.
Şimşek Tolacı, S., Beyhan, Ş., & Tanaç Zeren , M. (2011). Sürdürülebilir Turizm Bağlamında Kentsel Dokunun Yeniden İşlevlendirilmesi: Burdur/ Hükümet Caddesi Örneği. Politeknik Dergisi, 187-192.
UNESCO. (2025). UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listeleri. https://www.unesco.org.tr/Pages/ 126/123/UNESCO-Somut-Olmayan-K%C3%bclt%C3%bcrel-Miras-Listeleri adresinden alındı
Ürük, Z. F. (2020). Mekânların Sürdürülebilirlik Anlamında Yeniden İşlevlendirilmesi. International Journal of Social And Humanities Sciences, 165-186.
Yavuz Pakih, E., & Kayan, H. (2022). Ayvalık Bölgesinde Yeniden İşlevlendirilen Yağhanenin Mimari Miras ve Endüstri Mirası Açısından Değerlendirilmesi. Euroasia Journal of Mathematics, Engineering, Natural & Medical Sciences, 9(22), 9-21. DOI: 10.5281/zenodo.6946400
Yiğitoğlu, M. (2012). Geçmişten günümüze Anadolu'da Müslüman Hristiyan münasebetleri. İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, 100-117.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR)

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
