Bir Kentsel Açık Yeşil Alanın Sürdürülebilirlik Açısından Değerlendirilmesi: Muğla – Ortaca 100. Yıl Cumhuriyet Parkı Örneği
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21088743Anahtar Kelimeler:
Ekolojik Tolerans, Işık İstekleri, Su Tüketimi, Sürdürülebilirlik, Süs BitkileriÖzet
Küresel iklim değişikliği ve su kaynaklarının azalması, süs bitkilerinin gelişimi ile kalitesini düşürerek kentsel açık yeşil alanların sürdürülebilirliğini ciddi boyutta etkilemektedir. Bu durumun engellenmesi noktasında, kentsel açık yeşil alanlardaki süs bitkilerinin ekolojik tolerans kriterleri, su tüketim durumları ile ışık isteklerinin kapsamlı bir biçimde değerlendirilmesi, ekolojik dengenin korunması ve uzun vadeli sürdürülebilirliğin sağlanmasında temel bir gereklilik olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu bağlamda araştırmada, Muğla İli Ortaca İlçesi’nde bulunan 100. Yıl Cumhuriyet Parkı’ndaki süs bitkilerinin ekolojik tolerans kriterlerinden; kuraklık, tuzluluk, rüzgâr, hava kirliliği ile su tüketim durumları ve ışık istekleri değerlendirilmiştir. Parktaki süs bitkisi türlerinin %38.46’sının kuraklığa, %53.84’ünün tuzluluğa, %30.76’sının rüzgâra, %61.53’ünün hava kirliliğine tolerans gösterdiği, %61.53’lük en yüksek oran ile orta düzeyde su tükettiği ve su tüketimi yüksek herhangi bir türe yer verilmediği de gözlemlenerek %69.23’ünün ise güneşli ortam istediği belirlenmiştir. Bununla birlikte bitki varlığının %28.27’sinin kuraklığa, %60.00’ının tuzluluğa, %51.03’ünün rüzgâra, %64.82’sinin hava kirliliğine tolerans gösterdiği saptanarak %76.55’inin az/orta ile orta düzeyde su tükettiği ve %64.82’sinin ise güneşli ortam isteyen bitkilerden oluştuğu tespit edilmiştir. Ayrıca parktaki süs bitkisi türleri, ekolojik tolerans sınıfları açısından değerlendirildiğinde, %53.84’ünün ekolojik tolerans puanlama sisteminde “iyi” kategorisinde ve %15.38’inin ise en yüksek ekolojik tolerans puanı ile “çok iyi” kategorisinde yer aldığı saptanmıştır.
Elde edilen veriler ışığında, parkın tuz içeriğinin düşük bulunmasına ek olarak ilçede yaz dönemlerinde mevsimsel kuraklıkların yaşanmasına bağlı parktaki seçimlerde yoğunluklu su tüketimi az/orta ile orta düzeyde olan, güneşli ortamlarda iyi gelişen ve ekolojik tolerans kriterleri açısından genel olarak dayanımları yüksek türlerin yanı sıra bitki varlığına sahip bir peyzaj tasarımın gerçekleştirildiği gözlemlenmiştir. Bu doğrultuda kentsel açık yeşil alanlardaki süs bitkilerinin, ekolojik toleransı yüksek, su tüketimi düşük ve yetişme ortamına uygun türlerden seçilmesinin yanında bitki varlığı açısında da alanda daha yoğun miktarlarda kullanımının ekolojik tolerans ve sürdürülebilirlik kapsamında oldukça önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır
Referanslar
Acar, C. ve Sarı, D. (2010). Kentsel yerleşim alanındaki bitkilerin peyzajda kullanım tercihleri açısından değerlendirilmesi: Trabzon kenti örneği. Ekoloji, 19(74), 173-180.
Akat Saraçoğlu, Ö. (2023, 15-17 Eylül). Sürdürülebilir peyzaj uygulamaları kapsamında bazı parklardaki süs bitkilerinin kurakçıl peyzaj açısından irdelenmesi: “Muğla İli Ortaca ilçesi örneği”, 5. Uluslararası Türk Dünyası Fen Bilimleri ve Mühendislik Kongresi, Bişkek-Kırgızistan.
Akat Saraçoğlu, Ö., Meriç, M.K., Tüzel, İ.H., Kukul Kurttaş, Y.S. (2019). Responses of Gerbera jamesonii Plants to Different Salinity Levels and Leaching Ratios When Grown in Soilless Culture. Mirza Hasanuzzaman, Khalid Rehman Hakeem, Kamrun Nahar, Hesham Alharby (Eds.), Plant Abiotic Stress Tolerance: Agronomic, Molecular and Biotechnological Approaches, (pp. 357-379). Springer International Publishing.
Akat Saraçoğlu, Ö. (2024). Kesme Çiçeklerde Sulama. M. Ercan Özzambak, Emrah Zeybekoğlu (Eds.), Kesme Çiçek Yetiştiriciliği II. (s. 233-254). Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları.
Akat Saraçoğlu, Ö., Akat, H. (2025). Süs Bitkileri Yetiştiriciliğinde Tuz Stresini Azaltmaya Yönelik Geliştirilen Stratejiler. Alamettin Bayav ve Ayşe Vildan Pepe (Eds.), Ziraat, Orman ve Su Ürünleri Alanında Akademik Çalışmalar, (s. 199-240). Serüven Yayınevi.
Akat Saraçoğlu, Ö. ve Çakar, H. (2023a). Kurakçıl Peyzaj (Xeriscape) Uygulamalarında Kullanılan Sulama Sistemlerinin İrdelenmesi, K. Özrenk (Ed.), Ziraat Orman ve Su Ürünleri Alanında Uluslararası Araştırma ve Değerlendirmeler, (s. 253-281). Serüven Yayınevi.
Akat Saraçoğlu, Ö. ve Çakar, H. (2023b). Muğla Tuzcul Kıyı Alanlarındaki Kurakçıl Peyzaj Çalışmalarında Kullanılabilecek Çim Türleri, A.M. Bozdoğan, N. Yarpuz Bozdoğan (Eds.), Ziraat, Orman ve Su Ürünleri Alanında Akademik Araştırma ve Derlemeler, (s. 161-188). Platanus Publishing.
Akat, H. ve Akat Saraçoğlu, Ö. (2017). The Effects of Organic Substances and Foliar Calcium Applications on Limonium Sinuatum Cultivation in Saline Conditions. R. Efe, M. Zencirkıran, J.A. Wendt, Z. Tumsavas, H. Unal, B. Borisova (Eds.), Current Trends in Science and Landscape Management, (pp. 285-296). St. Klıment Ohrıdskı Unıversıty Press.
Akat, H. ve Çöp, S. (2019, 8-10 Nisan). Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi yerleşkesinin yeşil alanlarının “Xeriscape” yaklaşımı (Kurakçıl peyzaj) açısından değerlendirilmesi, International Congress on Agriculture and Forestry Research, Marmaris/Turkey.
Akat, H. ve Özzambak, M. (2014). The effects of Ca application on some stress parameters under salinity conditions in the open field growing of Limonium sinuatum. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 51(1), 59-68. https://doi.org/10.20289/euzfd.32279
Akat, H. ve Özzambak, M.E. (2013). Örtü altı tuzlu koşullarda yetiştirilen Limonium sinuatum bitkisinde kalsiyum uygulamalarının stres parametreleri üzerine etkileri. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 10(1), 48-58.
Akat, H., Şahin, O., Çetinkale Demirkan, G. ve Akat Saraçoğlu, Ö. (2017). Süs bitkileri üretim teknikleri. İ. Yokaş (Ed.), Efil Yayınevi.
Akçal, A. ve Kaynaş, K. (2021). Tuz stresi altında siklamenin (Cyclamen hederifolium aiton.) bitki gelişim performansı ve çiçeklenme özelliklerinin belirlenmesi. Lapseki Meslek Yüksekokulu Uygulamalı Araştırmalar Dergisi, 2(4), 109-116.
Akgedik, S.A., Akat, H. ve Çetinkale Demirkan, G. (2025). Köyceğiz kulak mesire alanı örneğinde su etkin uygulamaların irdelenmesi. Bahçe, 54(Özel Sayı 1), 183-191. https://doi.org/10.53471/bahce.1539319
Andreu-Coll, L., Carbonell-Barrachina, Á.A., Burló, F., Galindo, A., García-Brunton, J., López-Lluch, D.B., Martínez-Font, R., Noguera-Artiaga, L., Sendra, E., Hernández-Ariola, P., Hernández, F., & Signes-Pastor, A.J. (2024). Regulated deficit ırrigation perspectives for water efficiency inapricot cultivation: A Review. Agronomy, 14(6), 12-19. https://doi.org/10.3390/agronomy14061219
Apaydın, G. ve Ak, M.K. (2022). Peyzaj mimarlığında kullanılan sert zemin döşeme malzemelerinin görsel etki değerlendirmesi. Düzce Üniversitesi Ormancılık Dergisi, 18(1), 104-124.
Arslan, A. (2021). Küresel ısınmaya bir çözüm olarak yeşil şehirler ve yeşil altyapı sistemleri: Kamu maliyesi açısından bir değerlendirme. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 662566), FB Enstitüsü, Çukurova Üniversitesi.
Ashmore, M.R., & Marshall, F.M. (1999). Ozone impacts on agriculture: An issue of global concern. Advances in Botanical Research, 29, 32-49.
Ateş, A. (1998). Yol peyzajına etki eden planlama elemanı olarak yol ağaçlandırmaları [Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi].
Ateş, Ü. (2021). Kilis kent parklarında kullanılan bitkilerin ekolojik tolerans faktörleri açısından değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 676349), FB Enstitüsü, Kilis 7 Aralık Üniversitesi.
Barış, M.E. (2014). Kurakçıl peyzaj “Xeriscape”, iklim değişikliğine yerel çözümler: Doğal Bitki Örtüsüyle Sürdürülebilir Uygulamalar Eğitim Kitapçığı, Peyzaj Araştırmaları Derneği Yayınları, Ankara. (s. 55-90.)
Bayat, R.A., Kuşvuran, Ş., Ellialtıoğlu, Ş. ve Üstün, A.S. (2014). Tuz stresi altındaki genç kabak (Cucurbita pepo L. ve C. moschata Poir.) bitkilerine uygulanan prolin’in, antioksidatif enzim aktiviteleri üzerine etkisi. Turkish Journal of Agricultural and Natural Sciences, 1(1), 25-33.
Baykan, N.M. ve Birişçi, T. (2013). Ege üniversitesi ziraat fakültesi bahçesi örneğinde sürdürülebilir peyzaj tasarımı yaklaşımıyla Xeriscape. V. Süs Bitkileri Kongresi Bildiriler Kitabı, Cilt II, 523-529.
Bayraktar, G. (2022). Odunsu bitki taksonlarının ekolojik tolerans durumlarının bitkisel tasarım bağlamında değerlendirilmesi; Rize Çayeli İlçesi örneği. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 768740), FB Enstitüsü, Akdeniz Üniversitesi.
Bayramoğlu, E. (2013). Damla sulama sistemi ile Berberis thunbergii ‘Atropurpurea Nana’ ve Ilex aquifolium bitkilerinin sulanma olanaklılığının araştırılması. [Doktora Tezi]. (Yayın No: 332115), FB Enstitüsü, Karadeniz Teknik Üniversitesi.
Bayramoğlu, E. (2016). Sürdürülebilir peyzaj düzenleme yaklaşımı: KTÜ Kanuni Kampüsü’nün Xeriscape açısından değerlendirilmesi. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 17(2), 119-127.
Beard, J.B. (1973). Turfgrass: Science and culture, Prentice hall, Englewood Cliffs, New Jersey, USA, 658 p.
Boyd, J.W., Richardson, M.D., & McCalla, J.H. (2003). A Net-planting technique for establishing zoysiagrass from sprigs. HortTechnology, 13(1), 74-76.
Bozkurt, S. ve Ulus, A. (2014). Rekreasyonel amaçlı kullanılan alışveriş merkezlerinde iç mekân bitkilerinin organizasyonu ve kullanım parametrelerinin İstanbul (Avrupa Yakası) örneğinde incelenmesi. Journal of the Faculty of Forestry Istanbul University, 64(2), 24-40. https://doi.org/10.17099/jffiu.60410
Canlı, K. (2010). Küresel sıcaklığın orman ekosistemine etkisi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 1(2), 86-96.
Carter, C.T., Grieve, C.M., & Poss, J.A. (2005). Salinity effects on emergence, survival, and ion accumulation of Limonium perezii. Journal of plant nutrition, 28(7), 1243-1257.
Çakar, H. (2025). From Classical Landscape Design to Xeriscape: Proposals for Planting and Application, Karaman, K (Ed.), New Trends In Landscape Research, (pp. 97-121). Liberty Publishing House.
Çakar, H. ve Akat Saraçoğlu, Ö. (2023). Doğa ile İyileşme: Terapi Bahçeleri. Kübra Yazici (Ed.), Kentleşme Perspektifinden Peyzaj Mimarlığına Bakış, (s. 183-212). İksad publications.
Çakar, H. ve Akat Saraçoğlu, Ö. (2024). Çatı Bahçelerinde Kurakçıl Peyzaj Yaklaşımının Değerlendirilmesi. Murat Özyavuz (Ed.), Peyzaj Mimarlığı Kitabı, (s. 20-41). Yaz Yayınları.
Çakar, H., Akat Saraçoğlu, Ö. ve Akat, H. (2018, 28-30 Haziran). Xeriscape yaklaşımı ile kurak ortamda sürdürülebilir peyzaj: Ege Üniversitesi Bayındır MYO Bahçesi Örneği, Uluslararası Kentleşme ve Çevre Sorunları Sempozyumu Değişim, Dönüşüm, Özgünlük, Eskişehir.
Çakar, H., Akat Saraçoğlu, Ö. ve Akat, H. (2025). Kentsel Yeşil Altyapıda Sürdürülebilirlik Yaklaşımı: Dikey Bahçelerde Kurakçıl Bitkiler. Koray Özrenk, Ali Bolat (Eds.), Ziraat, Orman ve Su Ürünleri Alanında Uluslararası Akademik Araştırma ve Çalışmalar, (s. 17-32). Serüven Yayınevi
Çetin, N. ve Mansuroğlu, S. (2018). Akdeniz koşullarında kurakçıl peyzaj düzenlemelerinde kullanılabilecek bitki türlerinin belirlenmesi: Antalya/Konyaaltı örneği. Journal of Agriculture Faculty of Ege University, 55(1), 11-18. https://doi.org/10.20289/zfdergi.390690
Çetinkale Demirkan, G. ve Akat, H. (2017, 16-18 November). Kurak bölgelerde su etkin peyzaj düzenlemeleri yaklaşımıyla ‘Xeriscape’ 3Rd ASM International Congress of Agriculture and Environment, 2017, Antalya-Turkey, Bildiriler Kitabı, 9-18.
Çetinkale Demirkan, G. ve Akat, H. (2024). Suyun sürdürülebilir kullanımı kapsamında kurakçıl peyzaj yaklaşımı değerlendirmeleri. Gülbin Çetinkale Demirkan (Ed.), Mimarlık, Planlama ve Tasarımda Güncel Yaklaşımlar, (s. 87-105). BİDGE Yayınları.
Çetinkaya, İ. (2020). Assessment of changes in climate indices of the mediterranean climate region of Turkey. [M.Sc. Thesis]. Middle East Technical University.
Çınar, H.S. ve Ay Ak, B.R. (2024). Topkapı Saray bahçelerinin kurakçıl peyzaj açısından irdelenmesi. İdealkent, 45(16), 1435-1465. https://doi.org/10.31198/idealkent.1486641
Çiçek Polat, D. ve Köroğlu, A. (2020). Yasemin çiçeğinin (Jasminum flos) morfolojik ve anatomik olarak incelenmesi, piyasa örneklerinin bilimsel değerlendirilmesi. Biological Diversity and Conservation, 13(3), 322-331. https://doi.org/10.46309/biodicon.2020.752114
Çorbacı, O. L. ve Bayramoğlu, E. (2021). Drought tolerant landscape design approach example of RTE Campus. Fresenius Environmental Bulletin, 30(11), 11948-11955.
Çorbacı, Ö L., Özyavuz, M. ve Yazgan, M.E. (2011a). Peyzaj mimarlığında suyun akıllı kullanımı: Xeriscape. Tarım Bilimleri Araştırma Dergisi, 4(1), 25-31.
Çorbacı, Ö.L. ve Ekren, E. (2022). Kentsel açık yeşil alanların kurakçıl peyzaj açısından değerlendirilmesi: Ankara Altınpark örneği. Peyzaj Araştırmaları ve Uygulamaları Dergisi, 4(1), 1-11. https://doi.org/10.56629/paud.1137410
Çorbacı, Ö.L. ve Özyavuz, M. (2024, Temmuz). Kentsel Açık Yeşil Alanlarda Kurakçıl Peyzaj (Xeriscape) Çalışmaları. İnce, K. (Ed.), Kentsel Yeşil Alanların Sürdürülebilir Yönetimi, (s. 109-171). Iksad Publications.
Çorbacı, Ö.L., Özyavuz, M. ve Yazgan, M.E. (2011b, 5-8 Aralık). Kurak ve yarı kurak alanlarda peyzaj mimarlığı uygulamaları, Kurak ve Yarı Kurak Alan Yönetimi ve Çalıştayı Sonuç Bildirgesi ve Bildiriler Kitapçığı, Ürgüp/Nevşehir, 269-280.
Çorbacı, Ö.L., Yazgan, M.E. ve Özyavuz, M. (2017). Kurakçıl Peyzaj (Xeriscape) ve uygulamaları, Karakayalar Matbaa, Edirne, 141s.
Çöp, S. ve Akat, H. (2021). Kurakçıl Peyzaj çalışmalarında bitkisel uygulamalar: Muğla-Sarıgerme Halk Plajı örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 12(2), 263-277. https://doi.org/10.29048/makufebed.934101
Dirr, M.A. (1992). Manual of Woody Landscape Plants: Their Identification, Ornamental Characteristics, Culture Propagation and Uses. Varsity Press.
Dolferus, R. (2014). To grow or not to grow: A stressful decision for plants. Plant Sci., 229, 247-261.
DSİ, (2022). T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Faaliyet Raporu. https://www.dsi.gov.tr/
Dullinger, I., Wessely, J., Bossdorf, O., Dawson, W., Essl, F., Gattringer, A., Klonner, G., Kreft, H., Kuttner, M., Moser, D., Pergl, J., Pyšek, P., Thuiller, W., Van Kleunen, M., Weigelt, P., Winter, M., & Dullinger, S. (2017). Climate change will increase the naturalization risk from garden plants in Europe. Global Ecology and Biogeography, 26(1), 43-53.
Dursun, A., Aslantaş, R. ve Pırlak, L. (1998). Hava kirliliğinin bahçe bitkileri yetiştiriciliği üzerine etkileri. ÇEVKOR, 7(27), 11-14.
Duryea, M.L. ve Kampf, E. (2017). Wind and trees: lessons learned from hurricanes, UF/IFAS Extension, University of Florida.
Ekmekçi, E., Apan, M. ve Kara, T. (2005). Tuzluluğun bitki gelişimine etkisi. OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 20(3), 118-125.
Ender, E. ve Zencirkıran, M. (2017). Researches on attractive flowered natural woody plants of Bursa flora in terms of landscape design. International Journal of Environmental, Chemical, Ecological, Geological and Geophysical Engineering, 11(7), 645-650.
Erduran, F. ve Günal, İ. (2012). Manisa, Soma İlçesi yeşil alanlarında kullanılan tasarım bitkilerinin belirlenmesi ve doğal bitki örtüsünden yararlanma olanakları. Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi, 26(1), 1-10.
Ertop, G. (2009). Küresel ısınma ve kurakçıl peyzaj planlaması. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 256251), FB Enstitüsü, Ankara Üniversitesi.
Escobedo, F.J., & Nowak, D.J. (2009). Spatial heterogeneity and air pollution removal by an urban forest. Landscape and urban planning, 90(3-4), 102-110.
Farooq, M., Wahid, A., Kobayashi, N., Fujita, D., & Basra, S.M.A. (2009). Plant dorught stress: effects, mechanisms and management, Agron. Sustain. Dev., 29, 185-212.
Google Earth (t.y). Parkın Uydu Görüntüsü. https://earth.google.com/web/
Güngör, İ., Atatoprak A., Özer F., Akdağ N. ve Kandemir, İ. (2007). Bitkilerin Dünyası, Lazer Ofset Matbaa, Ankara.
Güngör, Y. ve Erözel, Z. (1994). Drenaj ve arazi islahı, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, 389.
Güvenç, İ. ve Demiroğlu, D. (2016, 4-6 Kasım). Kilis 7 Aralık Üniversitesi merkez yerleşkesi yeşil alanlarının “Xeriscape” (Kurakçıl Peyzaj Düzenlemesi) açısından değerlendirilmesi, ISEM2016, 3rd International Symposium on Environment and Morality, Alanya, 389-400.
Güzel, M. ve Ulus, A. (2021). Ordu kent merkezi kamusal yeşil alanlarındaki odunsu bitkilerin su tüketimlerine ve ekolojik tolerans kriterlerine göre değerlendirilmesi. Akademik Ziraat Dergisi, 10(1), 165-174. https://doi.org/10.29278/azd.786225
Hassan, M.M. ve Catlin, P.B. (1984). Screening of Egyptian apricot seedlingsfor response to salinity. HortScience, 19(2), 243-245.
Hopkins, E. ve Al-Yahyai, R. (2015, Eylül). Landscaping with native plants in Oman, In VIII International Symposium on New Ornamental Crops and XII International Protea Research Symposium 1097 (pp. 181-192).
IPCC. (2021). Climate change 2021-the physical science basis. Interaction, 49(4), 44-45.
İlhan, Ö., Akat, H. ve Akat Saraçoğlu, Ö. (2024a). Muğla İli Ortaca İlçesi’ndeki Kültür Park’ın kurakçıl peyzaj açısından irdelenmesi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(4), 1754-1774. https://doi.org/10.47495/okufbed.1411072
İlhan, Ö., Akat, H. ve Akat Saraçoğlu, Ö. (2024b). Kurakçıl peyzaja dönüşüm projesi kapsamında gerçekleştirilen bitkisel uygulamalar: Muğla-Ortaca İlçesi örneği. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 11(104), 570-582. https://doi.org/10.5281/zenodo.10775371
Jalali, A. H Emam, Y., Shekoofa, A. & Salehi, F. (2010). Water stress effects on two common bean cultivars with contrasting growth habits. American-Eurasian Journal of Agricultural Environmental Sciences, 9(5), 495-499.
Kamer Aksoy, Ö., Akdoğan, S. ve Sümbül, V. (2022). Çankırı kenti örneğinde kent parklarının kurakçıl peyzaj açısından irdelenmesi. Turkish Journal of Forest Science, 6(1), 327-338. https://doi.org/10.32328/turkjforsci.1079202
Kaplan, P., Nickel, M.K, Muehlbacher, M., Nickel, C., Kettler, C., Gil, F.P. ve Bachler, E. (2006). Sınırda kişilik bozukluğu olan hastaların tedavisinde aripiprazol: çift kör, plasebo kontrollü bir çalışma. American Journal of Psychiatry, 163(5), 833-838.
Karagüzel, O. (2007). Doğal tür ve genotiplerden süs bitkisi olarak yararlanma stratejileri: Avantajlar ve zorluklar, Bazı doğal bitkilerin kültüre alınması, yeni tür ve çeşitlerin süs bitkilerine kazandırılması projesi: Doğal süs bitkilerinin kültüre alınması ve herbaryum teknikleri (Kurs Notları), Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü, Yalova, 29-38.
Kavuran, D. ve Yılmaz, R. (2022). Kurakçıl peyzaj çalışmalarinda uygun bitki türü seçimi: Süleymanpaşa, Tekirdağ örneği. PEYZAJ-Eğitim, Bilim, Kültür ve Sanat Dergisi, 4(2), 69-91. https://doi.org/10.53784/peyzaj.1167964
Kelkit, A., Sağlık, A., Sağlık, E., Eritir, C. ve Başaran, E.S. (2018). Kent meydanlarında dış mekân zemin kaplamaları; Çanakkale kenti örneği, ISUEP2018 Uluslararası Kentleşme ve Çevre Sorunları Sempozyumu Değişim, Dönüşüm, Özgünlük, 1, 62-69s.
Kılıçaslan, N. ve Dönmez, Ş. (2016). Göller bölgesinde doğal olarak yetişen soğanlı bitkilerin peyzaj mimarlığında kullanımı. Türkiye Ormancılık Dergisi, 17(1), 73-82. https://doi.org/10.18182/tjf.36974
Kısakürek, Ş., Oğuz, H. ve Yılmaz, M.B. (2020). Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Avşar yerleşkesi’nin kurakçıl peyzaj açısından değerlendirilmesi. ArtGRİD Journal of Archhitecture, Engineering & Fine Arts, 2(2), 110-121.
Korkut, A., Kiper, T. ve Topal, T.Ü. (2017). Kentsel peyzaj tasarımda ekolojik yaklaşımlar. Artium Araştırma Makalesi, 5(1), 14-26.
Kösa, S. (2023). Antalya bazı kent parklarında odunsu bitki taksonlarının ekolojik Tolerans kriterleri açısından değerlendirilmesi. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 25(1), 119-136. https://doi.org/10.24011/barofd.1177812
Kösa, S. ve Mansuroğlu, S. (2018, 28-30 Haziran). Antalya koşullarında bazı örnek alanlardaki bitki türlerinin hava kirliliğine dayanıklılığının bitkisel tasarım kapsamında değerlendirilmesi, ISUEP2018 Uluslararası Kentleşme ve Çevre Sorunları Sempozyumu: Değişim/Dönüşüm/Özgünlük, 222-229.
Kösa, S., Mansuroğlu, S., Güral, S.M. ve Dağ V. (2019, 9-11 Ekim). Antalya kosullarında çatı bahçelerinde kullanılabilecek bazı bitki türlerinin ıklim ölçütlerine kapsamında değerlendirilmesi, I. International Ornamental Plants Congress, 665-680.
Mamıkoğlu, N.G. (2012). Türkiye’nin ağaçları ve çalıları, NTV Yayınları, İstanbul, 728s.
McMaster, G.S., & Wilhelm, W.W. (2003). Phenological responses of wheat and barley to water and temperature: Improving simulation models. Journal of Agricultural Sciences, 141, 129-147.
Metin, M. Z. ve Koçan, N. (2020). Ankara Etimesgut Yıldırım Beyazıt parkı örneğinde kurakçıl peyzaj tasarım uygulaması. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 11(1), 313-323. https://doi.org/10.29048/makufebed.805132
MGM. (2025). T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü. https://www.mgm.gov.tr
Niinements, U. & Valladares, F. (2006). Tolerance to shade, drought, and waterlogging of temperate northern hemisphere trees and shrubs. Ecological Monographs, 76(4), 521–547. https://doi.org/10.1890/0012-9615(2006)076[0521:TTSDAW]2.0.CO;2Dijital Nesne Tanımlayı (DOI)
Nuhoğlu, Y. (2005). The harmful effects of air pollutants around the Yenikoy thermal power plant on architecture of Calabrian pine (Pinus brutia Ten.) needles. Environmental Biology of Journal, 26(2), 315-322.
Odum, E. P. & Barrett, G. W. (2008). Ekoloji’nin Temel İlkeleri, Çev. Kani Işık. Ankara: Palme Yayıncılık.
Oğuz, İ., Öztekin, T. ve Akar, Ö. (2008). Tokat Kazova’daki uzun yıllık yağış ve sıcaklık gidişlerinin kuraklık açısından irdelenmesi. GOÜ, Ziraat Fakültesi Dergisi, 25(1), 71-79.
Oral, N. (1991) İç mekân süs bitkileri, İkinci Baskı, Çevre Yayınları, İstanbul.
Osakabe, Y., Osakabe, K., Shinozaki, K. & Tran, L.P. (2014). Response of plants to water stress. Front. Plant Sci., 5, 86. https://doi.org/10.3389/fpls.2014.00086
Ortaca Belediyesi, (2025). Parkın Bitkisel Tasarım Projesi. Ortaca Belediyesi, Muğla.
Özkan, E. (2021). Gebze-Orhangazi-İzmir otoyolu peyzaj bitkilerinin değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans, Tezi]. (Yayın No: 927371), FB Enstitüsü, Bursa Uludağ Üniversitesi.
Özkan, P. (2020). İstanbul kenti bazı alışveriş caddelerinin peyzaj tasarımı açısından değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 621586), FB Enstitüsü, Bursa Uludağ Üniversitesi.
Pamay, B. (1997). Türklerde Bahçe Sanatı, Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi, Cilt 3, YEM, İstanbul.
Perçin, M. H. (2015). Peyzaj Konstrüksiyonu 1, Basılmamış Ders Notları, Peyzaj Mimarlığı Bölümü, Ankara Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Ankara.
Pickett, S.T., Cadenasso, M.L., Grove, J.M., Nilon, C.H., Pouyat, R.V., Zipperer, W. C. ve Costanza, R. (2001). Urban ecological systems: linking terrestrial ecological, physical, and socioeconomic components of metropolitan areas. Annual Review of Ecology and Systematics, 32(1), 127-157. https://doi.org/10.1146/annurev.ecolsys.32.081501.114012
Rayno, V. (2014). The water efficient landscape. Swedish University of Agricultural Sciences. https://stud.epsilon.slu.se/8791/11/rayno_v_160205.pdf
Sever Mutlu, S. (2020). Yerli Bermuda çimi ‘Survivor’ın kuraklık dayanımı ve çim performansı. Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 34(Özel Sayı), 303-317.
Sever Mutlu, S., Mutlu, N. Shearman, R.C., Gurbuz, E., Gulsen, O., Hocagil, M. ve Karaguzel, O. (2011a) Establishment and turf qualities of warm-season turfgrasses in the Mediterranean region. HortTechnology, 21(1), 67-81.
Seyhan, S. ve Bayramoğlu, E. (2020). Kurakçıl peyzaj uygulamalarına yönelik geliştirilen örnek bir çalışma. Journal of International Social Research, 13(74), 26-37. https://doi.org/10.17719/JISR.11212
Seyidoğlu Akdeniz, N., Ender, E. ve Zencirkiran, M. (2017). Evaluatıon of ecologıcal tolerance and requırements of exotıc conıfers in the urban landscape of Bursa. Fresenius Environmental Bulletin, 26(10), 6064-6070.
Seyidoğlu Akdeniz, N., Tümsavaş, Z. ve Zencirkıran, M. (2019). A research on the soil characteristics and woody plant species of urban boulevards in Bursa. Journal of Agricultural Science and Technology, 21(1), 129-141.
Shahi, C., Vibhuti Bargali, K., & Bargali, S.S. (2015). Influence of seed size and salt stress on seed germination and seedling growth of wheat (Triticum aestivum). Indian J. Agr. Sci., 85(9), 1134–1137.
Shelford, V.E. (1913). The reactions of certain animals to gradients of evaporating power of air, A study in experimental ecology, The Biological Bulletin, 25(2), 79-120.
Šircelj, H., Tausz, M., Grill, D. & Batič, F. (2007). Detecting different levelsof drought stress in apple trees (Malus domestica Borkh.) with selectedbiochemical and physiological parameters. Scientia Horticulturae, 113(4), 362-369. https://doi.org/10.1016/j.scienta.2007.04.012
Sönmez, A.C. ve Zencirkıran, M. (2021, 17 April). Covid-19 Pandemisinde çim alanların sağlık açısından önemi, IV. International Conferance on Covid-19 Studies, 63-70.
Sönmez, A.C. ve Zencirkıran, M. (2023). Odunsu peyzaj bitkilerinin stres faktörlerine karşı tolerans durumlarının değerlendirilmesi: Ankara-Altınpark Örneği. Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi, 19(1), 116-137.
Sönmez, A.C. (2023). Peyzaj özellikleri ve ekolojik tolerans bakımından peyzaj bitkilerinin değerlendirilmesi: Ankara Altınpark örneği. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 819337), FB Enstitüsü, Bursa Uludağ Üniversitesi.
Sönmez, İ. ve S. Sönmez (2007). Tuzluluk ve gübreleme arasındaki ilişkiler. Tarımın Sesi Dergisi, 16, 13-16.
Taner, T. (2010). Peyzaj düzenlemesinde suyun etkin kullanımı: Kurakçıl peyzaj. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 819337), FB Enstitüsü, Ege Üniversitesi.
Tanfer, M. (2019). İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Orman Fakültesi Kampüsü bitki örtüsünün incelenmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 588951), FB Enstitüsü, İstanbul Üniversitesi.
Temizel, S. (2014). “Zoysia japonica” türü ile Akdeniz bölgesi koşullarında tohum ve vejetatif yöntemlerle çim alan tesisi. [Yüksek Lisans Tezi]. (Yayın No: 416855), FB Enstitüsü, Akdeniz Üniversitesi.
Tülek, B. ve Barış, M.E. (2011) Orta anadolu iklim koşullarında su etkin peyzaj düzenlemelerinin değerlendirilmesi. MKU Ziraat Fakültesi Dergisi, 16(2), 1-13.
Türkan, I. ve Demiral, T. (2009). Recent developments in understanding salinity tolerance. Environmental and Experimental Botany, 67(1), 2-9.
Tüzner, A. (1990). Toprak ve Su Analiz Laboratuarlari El Kitabı, T.C. Tarim Orman ve Köy Isleri Bakanligi Köy Hizmetleri Genel Müdürlügü, Ankara, 375s.
Ünal Çilek, M. (2023). Su tasarruflu peyzaj tasarımı olarak “Kurakçıl Peyzaj”: Arizona Eyalet Üniversitesi Tempe Kampüsü, GRID-Architecture Planning and Design Journal, 6(2), 672-698.
Ürgenç, S. (1990). Genel plantasyon ve ağaçlandırma tekniği, Üniversite Yayın No: 35, Fakülte Yayın No: 407, İstanbul.
Wade, L.G. & Midcap, T.J. (2007). Xeriscape is a guide to developing water-wise landscape, University of Georgia Environmental Landscape Department, 40 p.
Wentworth, J. (2016). Green space and health. Retrieved from http://researchbriefings.parliament. UK/ ResearchBriefing/Summary/POST-PN-0538.
Yaltırık, F. (1993). Dendroloji-II, Angiospermae (Kapalı Tohumlular), 2. Baskı, İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Yayınları, İ.Ü. Yayın No: 3767, O.F. Yayın No: 420.
Yazgan, M. (1990). İç mekân süs bitkileri, Ankara Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayınları, Ankara, 11.
Yener, D., Seyidoğlu Akdeniz, N. ve Zencirkiran, M. (2020). Ecological Tolerance and Landscape Woody Plants, Trends in Landscape, Agriculture Forestry And Natural Science, ( pp.1-21). Cambridge Scholars Publishing.
Yener, Ş.D. (2020). Sustainable use of plants in coastal areas of Istanbul, Turkish Journal of Forestry, 21(2), 123-130. https://doi.org/10.18182/tjf.645461
Yılmaz, S. (2019). Bursa ilı̇ndekı̇ kentı̇çı̇ karayollarının bı̇tkı̇sel tasarım ilkelerı̇ yönünden değerlendı̇rı̇lmesı̇. [Yüksek Lisans Tezi]. FB Enstitüsü, Bursa Uludağ Üniversitesi.
Yücedağ, C., ve Kaya, L.C. (2016). Hava kirleticilerin bitkilere etkileri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(1), 67-74.
Zencirkıran, M. (2004). Bursa Kent peyzajında kullanılan bitki türleri ve bu amaç için kullanılabilecek yerli ve yabancı orijinli bitkilerin saptanması, Uludağ Üniversitesi Bilimsal Araştırma Projesi: 2002/24, 307s.
Zencirkıran, M. (2009). Determination of native woody landscape plants in Bursa and Uludağ. African J of Biotecn., 8: 5737-5746. https://doi.org/ 10.5897/ajb09.998
Zencirkıran, M. ve Seyidoğlu Akdeniz, N. (2017). Bursa kent parkları odunsu bitki taksonlarının ekolojik tolerans kriterleri açısından değerlendirilmesi, Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 19(2), 11-19. https://doi.org/10.24011/barofd.321174
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
